Η ανο(η)σία της αγέλης


Σε κάθε μεγάλο γεγονός της επικαιρότητας υποβαλλόμαστε σε ένα ταχύρυθμο σεμινάριο για τις "τεχνικές" λεπτομέρειες γύρω από την φύση και τις παραμέτρους αυτού του γεγονότος.

Για παράδειγμα αν πέσει ένα αεροπλάνο, μαθαίνουμε πολλές λεπτομέρειες αεροναυπηγικής και μηχανολογίας αεροσκαφών ή αν γίνει ένας δυνατός σεισμός μαθαίνουμε για τις μετακινήσεις των τεκτονικών πλακών και τα γεωλογικά φαινόμενα του πλανήτη.

Τώρα με τον COVID-19, μαθαίνουμε αρκετά ιατρικά θέματα με έμφαση στην λοιμωξιολογία και μέσα σε όλα μάθαμε και την λεγόμενη ανοσία της αγέλης. Πως δηλαδή μια κοινότητα ανθρώπων μπορεί να αποκτήσει ανοσία απέναντι σε κάποια απειλή τύπου κορονοϊού.

μάσκες μιας χρήσης

Άσχετα όμως με την ανοσία της αγέλης, η όλη αυτή υπόθεση που συνεχίζει ακόμα να εξελίσσεται αναδεικνύει σε πολλές περιπτώσεις και την ανοησία της αγέλης. Δηλαδή πως μια μάζα ανθρώπων κάνει παράξενα πράγματα που με με βάση την κοινή λογική... δεν έχουν κάποια λογική. Αψυχολόγητες μαζικές παραβιάσεις του αυτονόητου θα λέγαμε, για να το διατυπώσω πιο απλοϊκά.

Αυτή την φορά δεν θα πω για τα γάντια, το ανέλυσα ήδη αρκετά διεξοδικά εκείνο το θέμα. Θα πω άλλα παραδείγματα, μιας και υπάρχει μπόλικη πηγή έμπνευσης.

Για παράδειγμα βγαίνει μια οδηγία/σύσταση του τύπου ότι οι υπάλληλοι που ασχολούνται με τρόφιμα, θα πρέπει να φοράνε μάσκες και μπαίνεις σε μια καφετέρια και βλέπεις τους τέσσερις υπαλλήλους να φοράνε μάσκα αλλά όχι να καλύπτει το στόμα και την μύτη, αλλά να καλύπτει το κάτω μέρος του πηγουνιού.

Και άντε, μπορείς να πεις ότι ίσως ο ένας νεαρός, αυτός με το μούσι, νόμιζε ότι έπρεπε να φορέσουν την μάσκα για να μην πέσει κάποια τρίχα από το μούσι μέσα στον καφέ, οι άλλοι όμως; Οι κοπέλες που δεν είχαν μούσι; Είδε ο ένας τον άλλον και τελικά κατέληξαν ότι η σωστή χρήση της μάσκας στην περίοδο του κορονοϊού είναι να την φοράμε στο πηγούνι.

Αυτό είναι ένα παράδειγμα αυτού που ονομάζω ως ανοησία της αγέλης. Πως μπορούμε μαζικά να κάνουμε το ίδιο ανόητο λάθος, είτε γιατί παρασυρόμαστε από τα άλλα μέλη της αγέλης, είτε γιατί νομίζουμε ότι την δική μας υπο-αγέλη δεν την αφορούν οι κανόνες της ευρύτερης αγέλης.

Η ανοησία της αγέλης, μπορεί να εμφανιστεί είτε τοπικά, όπου ο ένας βλέπει τον άλλο και παρασύρεται, αλλά μπορεί η αγέλη να έχει και διάσπαρτα ανεξάρτητα μέλη που αγνοεί ο ένας την ύπαρξη του άλλου.

Ένα παράδειγμα έκτακτου σχηματισμού αυτής της δεύτερης περίπτωσης νοητής αγέλης είναι για παράδειγμα να υπάρχει η οδηγία/σύσταση να μείνουμε όλοι στα σπίτια που βρισκόμαστε και να αποφύγουμε τις μετακινήσεις και από διάφορα σημεία των πόλεων, άνθρωποι άγνωστοι μεταξύ τους να ξεκινάνε με κατεύθυνση κάποιο εξοχικό τους στο χωριό έχοντας όλοι την δικαιολογία αν τους σταματήσουν για έλεγχο ότι χάλασαν τα υδραυλικά του σπιτιού εκείνου και πρέπει να πάνε επειγόντως εκεί.  Ή τους λες ότι επιτρέπεται η μετακίνηση μόνο προς τον τόπο μόνιμης κατοικίας και ξαφνικά αποφασίζουν όλα τα μέλη της αγέλης αυτής να αλλάξουν μόνιμη κατοικία.

Εδώ βλέπουμε ότι ο συντονισμός της αγέλης γίνεται με έναν τρόπο σαν "τηλεπάθεια" ας πούμε, χωρίς ο ένας να επηρεάζει άμεσα τον άλλον, απλώς ταυτόχρονα πυροδοτείται σε όλους η ίδια συμπεριφορά.

Και όλα αυτά για ένα θέμα που με βάση τα δεδομένα που παρουσιάζονται γίνεται για την προστασία της δημόσιας υγείας. Ας θεωρήσουμε ότι ισχύουν όλα αυτά που παρουσιάζονται και ας μην μπούμε σε σενάρια "συνωμοσιολογίας", γιατί εδώ προσπαθούμε να εξετάσουμε την ύπαρξη ανοησίας της αγέλης γενικότερα, πέρα από το συγκεκριμένο πρόβλημα της επικαιρότητας που μας δίνει απλά κάποια παραδείγματα για να γίνει κατανοητό το φαινόμενο.

Σκέψου δηλαδή ότι λέμε στα μέλη της αγέλης να πάρουν κάποια μέτρα για την δική τους προστασία (για να μην κολλήσουν αυτοί) και για την προστασία των δικών τους ανθρώπων (για να μην τους κολλήσουν και εκείνους αν κολλήσουν αυτοί). Ακόμη και σε αυτή την περίπτωση που το θέμα τους αγγίζει προκύπτει θέμα ανοησίας της αγέλης.

Από εκεί και μόνο μπορείς να βγάλεις χρήσιμα συμπεράσματα για το πόσο μάταιο είναι να επεκτείνεις την ανάλυση σε άλλα θέματα γενικής φύσης, τύπου οικολογία κλπ.

Η ανοησία της αγέλης εξηγεί πολλά σύγχρονα προβλήματα (καθώς συμβάλει σε μεγάλο βαθμό στην δυναμική της κοινωνίας μας) και δίνει μια ομολογουμένως απαισιόδοξη πρόβλεψη για το μέλλον.

Γιατί και σε άλλα θέματα χρειάζεται και θα χρειαστεί να λειτουργήσουμε μέσα σε κάποιο πλαίσιο, προκειμένου να λυθεί κάποιο πρόβλημα και εκτός απροόπτου πάλι η ανοησία της αγέλης θα λειτουργεί ως δούρειος ίππος προς το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα.

κοινοποίηση

Ημερομηνία : 07/06/2020, 21:39:17
Ετικέτες: ,


Δείτε επίσης στην ενότητα Κοινωνία:


Κοινωνικός σχολιασμός

η κοινωνία δεν το έχει σχολιάσει ακόμη :-( Κάνε εσύ την αρχή!

Προσθέστε το δικό σας σχόλιο

Παρακαλώ: α) Μην γράφετε με ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ (είναι κουραστικό), β) Μην γράφετε με greeklish, γ) Εκφραστείτε κόσμια

Αριθμός ασφαλείας (antispam) :

Ψιτ? Αν γράφεις συχνά σχόλια και βαριέσαι να συμπληρώνεις συνέχεια όνομα, email και αριθμό ασφαλείας, μπορείς να γίνεις μέλος ώστε να μπορείς να σχολιάζεις μόνο γράφοντας το μήνυμα σου :-)


κιμάς

Μακαρόνια με κιμά
Μια συνταγή που μας φέρνει αναμνήσεις από τα παιδικά μας χρόνια


πιγουίνος

Η εμφάνιση των πιγουίνων
Συμπεράσματα από την συμπεριφορά των ανθρώπων στην χρήση της μάσκας


Αργολίδα

Αργολίδα
Ο νομός Αργολίδας, είναι ο μικρότερος της Πελοποννήσου και έχει...


Νομός Καστοριάς

Νομός Καστοριάς
Η λίμνη της Καστοριάς, o ορεινός όγκος του Γράμμου με...


Σκόπελος

Σκόπελος
Η Σκόπελος είναι ένα όμορφο καταπράσινο νησί στις βόρειες Σποράδες....


Αίγινα

Αίγινα
Η Αίγινα βρίσκεται στο κέντρο του Σαρωνικού κόλπου και πρωτεύουσα...


κώδικας ιστοσελίδας

Στατικές και δυναμικές ιστοσελίδες
Λίγα λόγια γύρω από τα δύο βασικά είδη των ιστοσελίδων


ιστοσελίδα

Τι χρειάζεται για μια ιστοσελίδα;
Τρία είναι τα βασικά σημεία για να υπάρξει μια ιστοσελίδα στο ίντερνετ


Κάπνισμα

Κόβω το τσιγάρο
Με λένε Αναΐς, είμαι 20 χρονών, καπνίζω εδώ και 3...


Νετρινίτα η Ατίθαση

Νετρινίτα, ή....Νετρίνα η Ατίθαση :ΡΡ
Μια μεξικάνικη ιστορία, με την νετρινική μας πινελιά. Ο Χοσέ...


κάλπικη λίρα

η άλλη κάλπικη λίρα ...
Κάποτε, πριν δέκα συναπτά έτη, φοιτήτρια ούσα σε ένα από...


γυναικεία συζήτηση

Απόψεις γύρω από το θέμα της αποτρίχωσης
Προσωπικά θεωρώ μεγάλο έγκλημα τη χρήση ξυραφιού, αν και αναγνωρίζω...


κέικ σοκολατας

Κέικ σοκολάτας
Του έβαλα και γλάσο με κουβερτούρα


Καστοριά

Καστοριά
Στην Καστοριά βρεθήκαμε για μια ημερήσια εκδρομή και φτάνοντας εκεί...


Παλαιά Επίδαυρος

Παλαιά Επίδαυρος
Η Παλαιά (ή Αρχαία, όπως συνηθίζεται να λέγεται) Επίδαυρός βρίσκεται...